Charakterystyka
Na morenowym wzgórzu nad miastem stoi zespół trzech wiatraków koźlaków z XVIII w. — ustawionych w rzędzie, w pierwotnym miejscu, tworzących sylwetę widoczną z drogi od Leszna. Zespołów młyńskich w takim układzie i takiej liczbie zachowało się w Polsce kilka. Poniżej: rynek o zachowanym rozplanowaniu, klasztor reformatów, pałac Mycielskich i jezioro Łoniewskie, wzdłuż którego biegnie granica zabudowy. Krajobraz jest tu wyjątkowo urzeźbiony jak na Wielkopolskę — wzgórza moreny czołowej dają realną rzeźbę. Substancja mieszczańska skromna, miasto żyje częściowo z rekreacji.
Dawny widok

Ocena w rubryce
| Kryterium | Ocena | Waga | Uzasadnienie |
|---|---|---|---|
| K1 Czytelność układu | 4 | ×1,75 | |
| K2 Substancja zabytkowa | 3 | ×1,75 | |
| K3 Sytuacja krajobrazowa | 4 | ×1,25 | |
| K4 Palimpsest kulturowy | 2 | ×1 | |
| K5 Integralność wizualna | 4 | ×1,75 | |
| K6 Żywotność | 3 | ×1 | |
| K7 Genius loci | 3 | ×1,5 |
Skala 0–5 w każdym kryterium. Wagi wyprowadzone z porównania z miastami, których zespół staromiejski uznano za pomnik historii — nie wpisane z góry. Maksimum 50 punktów; ocena wybitna od 36, znacząca od 33.
Zastrzeżenia. uboga zabudowa rynku; sezonowość ruchu.
Fakty
- Typ ośrodka
- miasto pojezierne / młynarskie
- Dziś
- gm. Osieczna, pow. leszczyński, woj. wielkopolskie
- Ludność
- ≈2,3 tys. (2021)
- Makroregion
- Pojezierze Leszczyńskie
- Mezoregion
- Pojezierze Krzywińskie
- Województwo 1975–98
- leszczyńskie
- Prawa miejskie
- prawa miejskie nieprzerwanie od 1370