Charakterystyka
Wiślica ma pięciuset mieszkańców i substancję z pierwszych stuleci polskiej państwowości: kolegiatę Kazimierza Wielkiego z zachowaną w posadzce Płytą Orantów — rytą płytą gipsową z końca XII w., zabytkiem bez odpowiednika w Europie Środkowej — relikty dwóch wcześniejszych kościołów romańskich udostępnione pod posadzką, misę chrzcielną, dom Długosza i grodzisko. Miejscowość leży na wzniesieniu nad doliną Nidy, w otwartym krajobrazie Ponidzia, z czytelną sylwetą kolegiaty i dzwonnicy. Tkanki miejskiej praktycznie nie ma: zabudowa jest wiejska, a organizm szczątkowy — to cena, jaką Wiślica płaci w tej rubryce.
Dawny widok
Ocena w rubryce
| Kryterium | Ocena | Waga | Uzasadnienie |
|---|---|---|---|
| K1 Czytelność układu | 3 | ×1,75 | |
| K2 Substancja zabytkowa | 5 | ×1,75 | |
| K3 Sytuacja krajobrazowa | 4 | ×1,25 | |
| K4 Palimpsest kulturowy | 3 | ×1 | |
| K5 Integralność wizualna | 3 | ×1,75 | |
| K6 Żywotność | 2 | ×1 | |
| K7 Genius loci | 4 | ×1,5 |
Skala 0–5 w każdym kryterium. Wagi wyprowadzone z porównania z miastami, których zespół staromiejski uznano za pomnik historii — nie wpisane z góry. Maksimum 50 punktów; ocena wybitna od 36, znacząca od 33.
Zastrzeżenia. brak zabudowy miejskiej i organizmu; skrajnie mała skala.
Fakty
- Typ ośrodka
- dawne miasto wczesnopiastowskie
- Dziś
- gm. Wiślica, pow. buski, woj. świętokrzyskie
- Ludność
- ≈0,5 tys. (2021); prawa miejskie odzyskane w 2018 r.
- Makroregion
- Niecka Nidziańska
- Mezoregion
- Dolina Nidy
- Województwo 1975–98
- kieleckie
- Prawa miejskie
- prawa miejskie utracone w 1870, odzyskane w 2018