Charakterystyka
Skarszewy zachowały znaczną część średniowiecznego obwodu murów z basztami oraz zamek joannitów, przejęty później przez Krzyżaków — zestaw rzadki na Kociewiu, a przy tym niemal nieodwiedzany. Układ lokacyjny z rynkiem i gotyckim kościołem jest czytelny, skala zabudowy zachowana. Miasto leży nad Wietcisą, w terenie pagórkowatym, ale bez dominanty i bez sylwety czytelnej z dystansu — to jego główna słabość wobec Gniewu. Substancja mieszczańska w większości XIX-wieczna, z powojennymi ubytkami; miasto funkcjonuje normalnie, bez ruchu turystycznego.
Ocena w rubryce
| Kryterium | Ocena | Waga | Uzasadnienie |
|---|---|---|---|
| K1 Czytelność układu | 4 | ×1,75 | |
| K2 Substancja zabytkowa | 4 | ×1,75 | |
| K3 Sytuacja krajobrazowa | 3 | ×1,25 | |
| K4 Palimpsest kulturowy | 3 | ×1 | |
| K5 Integralność wizualna | 3 | ×1,75 | |
| K6 Żywotność | 3 | ×1 | |
| K7 Genius loci | 2 | ×1,5 |
Skala 0–5 w każdym kryterium. Wagi wyprowadzone z porównania z miastami, których zespół staromiejski uznano za pomnik historii — nie wpisane z góry. Maksimum 50 punktów; ocena wybitna od 36, znacząca od 33.
Zastrzeżenia. brak wyrazistej sytuacji krajobrazowej; zaniedbany stan części murów i zabudowy.
Fakty
- Typ ośrodka
- miasto warowne (joannickie)
- Dziś
- gm. Skarszewy, pow. starogardzki, woj. pomorskie
- Ludność
- ≈7,0 tys. (2021)
- Makroregion
- Pojezierze Wschodniopomorskie
- Mezoregion
- Pojezierze Kaszubskie
- Województwo 1975–98
- gdańskie
- Prawa miejskie
- prawa miejskie nieprzerwanie od 1320