Charakterystyka
Szydłowiec ma dwa obiekty pierwszej klasy stojące naprzeciw siebie: późnogotycko-renesansowy zamek Szydłowieckich i Radziwiłłów, otoczony wodą na sztucznej wyspie, oraz renesansowy ratusz na rynku (1602–1629) z attyką i wieżą — jeden z najlepszych zachowanych ratuszy tej epoki w Polsce. Trzecim jest cmentarz żydowski z ok. trzema tysiącami macew, jeden z największych w kraju, wykuty w miejscowym piaskowcu; kamieniarstwo szydłowieckie jest tu spoiwem całej historii miasta, od zamku po nagrobki. Układ lokacyjny czytelny, choć pierzeje mają powojenne ubytki. Krajobrazowo — teren płaski, dominantą jest woda przy zamku, nie rzeźba.
Dawny widok
Ocena w rubryce
| Kryterium | Ocena | Waga | Uzasadnienie |
|---|---|---|---|
| K1 Czytelność układu | 4 | ×1,75 | |
| K2 Substancja zabytkowa | 5 | ×1,75 | |
| K3 Sytuacja krajobrazowa | 3 | ×1,25 | |
| K4 Palimpsest kulturowy | 4 | ×1 | |
| K5 Integralność wizualna | 3 | ×1,75 | |
| K6 Żywotność | 3 | ×1 | |
| K7 Genius loci | 4 | ×1,5 |
Skala 0–5 w każdym kryterium. Wagi wyprowadzone z porównania z miastami, których zespół staromiejski uznano za pomnik historii — nie wpisane z góry. Maksimum 50 punktów; ocena wybitna od 36, znacząca od 33.
Zastrzeżenia. bezrobocie strukturalne i słabość gospodarcza; ubytki w zabudowie rynku.
Fakty
- Typ ośrodka
- miasto rezydencjonalne / ośrodek kamieniarski
- Dziś
- gm. Szydłowiec, pow. szydłowiecki, woj. mazowieckie
- Ludność
- ≈11,4 tys. (2021)
- Makroregion
- Wyżyna Kielecka
- Mezoregion
- Przedgórze Iłżeckie
- Województwo 1975–98
- radomskie
- Prawa miejskie
- prawa miejskie nieprzerwanie od 1427