Atlas miasteczekRoztocze

Zwierzyniec

miasto ordynackie / leśne · 34,5/50 punktów, ocena znacząca

Zwierzyniec — kadr dopasowany, 2401 m (v3.3, 2026-08-19 07:02)
Plan Zwierzyniec wg OpenStreetMap — zabudowa, ulice, woda i zieleń w jednym kadrze. Rysunek pokazuje stan dzisiejszy.

Charakterystyka

Zwierzyniec nie był miastem w klasycznym sensie, lecz siedzibą zarządu Ordynacji Zamojskiej i jej gospodarczym centrum — i to widać w układzie: nie ma rynku, jest natomiast kompozycja stawów, alej i budynków zarządu, w którą wpisano kościół św. Jana Nepomucena, stojący na wyspie pośrodku stawu (stąd „kościółek na wodzie"), jedno z lepszych rozwiązań krajobrazowych polskiego baroku. Do tego browar z 1806 r., działający do dziś, oraz zabudowa ordynacka o zachowanej skali. Miasto jest bramą Roztoczańskiego Parku Narodowego, co daje mu ramę i żywotność, ale też sezonową presję turystyczną.

Dawny widok

Zwierzyniec — dawny widok
(1910). Źródło: Wikimedia Commons.

Ocena w rubryce

KryteriumOcenaWaga Uzasadnienie
K1 Czytelność układu3×1,75
K2 Substancja zabytkowa4×1,75
K3 Sytuacja krajobrazowa4×1,25
K4 Palimpsest kulturowy2×1
K5 Integralność wizualna3×1,75
K6 Żywotność4×1
K7 Genius loci4×1,5

Skala 0–5 w każdym kryterium. Wagi wyprowadzone z porównania z miastami, których zespół staromiejski uznano za pomnik historii — nie wpisane z góry. Maksimum 50 punktów; ocena wybitna od 36, znacząca od 33.

Zastrzeżenia. brak klasycznego układu miejskiego; sezonowa presja turystyczna.

Fakty

Typ ośrodka
miasto ordynackie / leśne
Dziś
gm. Zwierzyniec, pow. zamojski, woj. lubelskie
Ludność
≈3,2 tys. (2021)
Makroregion
Roztocze
Mezoregion
Roztocze Środkowe
Województwo 1975–98
zamojskie
Prawa miejskie
prawa miejskie nieprzerwanie od 1990

W tym samym makroregionie

Narol · Szczebrzeszyn · Józefów

← wszystkie miasteczka na mapie